موجودی کالای پایان دوره

دسته: حسابداری
بدون دیدگاه
سه شنبه - ۸ تیر ۱۳۹۵
موجودی کالای پایان دوره

بهای تمام شده موجودی ها باید دربرگیرنده مخارج خرید، مخارج تبدیل و سایر مخارجی باشد که واحد تجاری در جریان فعالیت معمول خود برای رساندن موجودی ها به شرایط و موقعیت فعلی آن انجام شده است.

موجودی کالا معمولاً بخش عمده‌ای از سرمایه در گردش موسسات بازرگانی و تجاری را تشکیل می‌دهد.

 

به دلیل آنکه مبلغ موجودی کالای اول دوره در بدهکار حساب سود و زیان و موجودی کالای پایان دوره در بستانکار حساب سود و زیان ثبت می‌گردد لذا چنانچه ارزش موجودی کالا به صورت درست ارزیابی و ثبت نگردد، سود و زیان موسسه به نحو صحیح ارائه نخواهد شد بنابراین کنترل و ارزیابی مناسب موجودی کالا برای اداره عملیات و گزارش صحیح سود و زیان اهمیت زیادی دارد.

 

 

بهای تمام شده موجودی ها :

 

بهای تمام شده موجودی ها باید دربرگیرنده مخارج خرید، مخارج تبدیل و سایر مخارجی باشد که واحد تجاری در جریان فعالیت معمول خود برای رساندن موجودی ها به شرایط و موقعیت فعلی آن انجام شده است. مخارج خرید شامل قیمت خرید به علاوه هزینه های حمل، بیمه، حقوق و عوارض گمرکی و سایر هزینه های مستقیم خرید پس از کسر تخفیفات تجاری می باشد.

 

اقلام بهای تمام شده به هنگام فروش محصول، به هزینه تبدیل و تحت عنوان بهای تمام شده کالای فروش رفته ثبت می گردد.

 

 

 

گردش موجودی‌ کالا :

جریان ورود و خروج موجودی ها در یک واحد اقتصادی در قالب گردش فیزیکی و گردش بهای تمام شده مورد بررسی قرار می گیرد.

 

گردش فیزیکی موجودی ها با توجه به ماهیت آن از لحاظ دوام یا نحوه انبار نمودن آن میتواند به اشکال مختلف انجام شود. معمولا در خصوص کالاهای فاسد شدنی ابتدا کالایی فروخته شده و از انبار خارج می شود که از لحاظ زمانی مقدم بر بقیه کالاهای مشابه وارد شرکت شده است. همچنین در صورتی که نحوه انبار نمودن یا قفسه بندی کالا به گونه ای باشد که به هنگام فروش کالا دسترسی به کالاهایی که دیرتر از اقلام مشابه خریداری و به انبار انتقال یافته آسانتر باشد تحویل کالا از محل آخرین خریدها می تواند انجام گردد.

در ادامه بخوانید:  مالیات سبز

 

 

از آنجائیکه گردش بهای تمام شده موجودی ها مستقیما بر قیمت تمام شده موجودی کالا و نیز بهای تمام شده کالای فروش رفته تأثیرگذاشته و از این رهگذر بر اقلام ترازنامه و صورتحساب سود و زیان موثر می باشد، لذا از اهمیت بیشتری در مقایسه با گردش فیزیکی برخوردار است. جهت محاسبه بهای تمام شده موجودیها می توان از روش های مختلفی استفاده نمود.

 

به طور کلی دو سیستم برای ارزیابی موجودی کالای پایان دوره وجود دارد. این دو روش شامل سیستم ثبت ادواری و سیستم ثبت دائمی موجودی کالا می‌باشند.

 

سیستم ثبت ادواری :

در سیستم ثبت ادواری، مقادیر موجودی کالا در یک تاریخ معین (معمولاً پایان سال) شمارش شده و سپس با استفاده از یک روش قیمت گذاری کالا (FIFO، LIFO، میانگین موزون یا روش شناسایی ویژه) نسبت به تعیین ارزش موجودی کالای پایان دوره اقدام می‌شود.

 

 

 

روشهای محاسبه بهای تمام شده در سیستم ادواری

 

برای محاسبه بهای تمام شده موجودی ها در سیستم ادواری روشهای مختلفی با آثار متفاوت می تواند به کارگرفته شود. مهمترین این روشها عبارت است از:

 

روش اولین صادره از اولین وارده (FiFo)

روش اولین صادره از آخرین وارده (LiFo)

روش میانگین موزون

روش شناسایی ویژه

 

 

روش اولین صادره از اولین وارده – FIFO) – First In First Out)

در این روش فرض می‌شود کالاهایی که ابتدا خریداری می‌شوند، ابتدا نیز به فروش می‌روند بنابراین آخرین اقلام وارده به انبار کالا، موجودی پایان دوره را تشکیل می‌دهند. روش FIFO در اغلب موارد از گردش فیزیکی کالا پیروی می کند.

 

 

روش اولین صادره از آخرین وارده – LIFO) – Last In First Out)

در این روش برخلاف روش FIFO فرض بر آن است که کالای خارج شده از انبار از محل آخرین خریدها بوده است، بنابراین موجودی کالای پایان سال بر حسب اولین اقلام وارده به انبار محاسبه می‌شوند.

در ادامه بخوانید:  کلاهبرداری و تقلب با رفاه کارت

 

 

روش میانگین موزون – Weighted Average

در این روش جهت محاسبه بهای تمام شده موجودی آخر دوره، ابتدا قیمت تمام شده کالای آماده برای فروش بر تعداد کالای آماده برای فروش تقسیم می‌شود و سپس حاصل در تعداد موجودی پایان سال ضرب می‌گردد.

 

 
روش شناسایی ویژه – Specific Identification

در این روش قیمت تمام شده هر یک از اقلام موجوی کالا به طور جداگانه محاسبه و تعیین می‌گردد. این روش معمولا در مورد اقلام گران قیمت نظیر اتومبیل، ساختمان یا جواهر آلات کاربرد دارد، از روش شناسایی ویژه به عنوان روشی دقیق در ارزیابی موجودی‌ها نام برده می‌شود، بنابراین این روش تنها در صورتی قابل استفاده است که تعداد و اقلام موجودی محدود باشد.

 

 

سیستم ثبت دائمی :

در سیستم ثبت دائمی، سوابق و مدارک موجودیها به طور منظم و دائمی نگهداری و کلیه اقلام خرید و فروش کالا به ترتیب تاریخ در کارت موجودی کالا ثبت می‌گردد.

 

در روش ثبت دائمی به منظور ثبت و نگهداری اطلاعات موجودی کالا (اعم از نوع، تعداد، مبلغ جزء و ارزش موجودی) و موارد افزایش یا کاهش هر یک از اقلام موجودی از کارت موجودی کالا استفاده می‌‌شود.

 
با ثبت اطلاعات کالا در کارت موجودی، انتظار می‌رود در هر زمان جمع ارزش موجودی طبق کارت با مانده حساب موجودی کالا در دفتر کل و تعداد آن با موجودی فیزیکی کالا برابر باشد.

 

از آنجائیکه در سیستم دائمی مبالغ خرید، فروش، برگشت از خرید و برگشت از فروش به طور روزانه در دفاتر مالی ثبت و در حساب موجودی کالا منعکس می‌گردند لذا ثبتی بابت موجودی کالای پایان دوره در دفاتر موسسه صادر نمی‌گردد.

در ادامه بخوانید:  حسابداری اسلامی

 

 

در سیستمهای حسابداری دو روش نگهداری اطلاعات موجودی کالا در انبار ها و ارزش ریالی آنها در حسابداری وجود دارد (دائمی و ادواری) در شرکتهای مختلف بر اساس روش حسابداری و انتخاب حسابدار می توان از یکی از این روشها استفاده کرد.

 

 

1- اختلاف در سرفصلهای مالی و ثبت های مالی :

– در ثبت موجودی دائمی : سرفصلی بنام خرید و تخفیفات و برگشت از خرید وجود ندارد

– در ثبت موجودی ادواری : حسابی به نام قیمت تمام شده کالای فروش رفته وجود ندارد

– در هر دو روش حساب موجودی کالا وجود دارد ولی در روش ادواری این حساب فقط در افتتاحیه و بستن حسابها گردش دارد

– هنگام گرفتن گزارش سود و زیان در روش ادواری موجودی کالا در پایان دوره باید مشخص شود.

 

 

2 – اختلاف در سندهای مربوط به خرید و فروش

– در روش دائمی برای خرید کالا، ثبت مالی با حساب موجودی مواد و کالا و به نام انبار ایجاد می شود.

همچنین برای فروش کالا، از حساب موجودی مواد و کالا استفاده شده و آرتیکل مجزا برای قیمت تمام شده کالا نیز ثبت می شود

– در روش ادواری حساب موجودی مواد و کالا گردش نداشته و حساب خرید برای ثبت مالی عملیات خرید کالا مورد استفاده قرار میگیرد.

 

 

همچنین برخلاف روش دائمی ثبتی برای قیمت تمام شده کالا ایجاد نمی شود.

 




برچسب ها: